MG-Schartenstand und Pak-Unterstand 755 (518)

Schron dla karabinu maszynowego z ukryciem dla armaty przeciwpancernej (MG-Schartenstand und Pak-Unterstand), w skrócie MG u. Pak, zwany również Hindenburgiem, w strukturze Linii Niesłysz Obra (Nischlitz-Obra-Linie) noszący numer 518 zmieniony po włączeniu linii w strukturę Frontu Ufortyfikowanego Łuku Odry Warty (Festungsfront Oder-Warthe-Bogen) na numer 755 to jeden z sześciu obiektów wzniesionych według tego samego standardowego projektu na obszarze FF OWB. Obiekty tego typu rozpoczęto wznosić w 1935 roku i ich podstawowym zadaniem była obrona punktów, w których istniejące drogi przecinały nową powstałą linię obronną. Omawiany Hindenburg 755 ryglował drugorzędną drogę prowadzącą z Kurska do Kęszycy chroniąc jednocześnie położony nieopodal most obrotowy D724 (Drehbrücke 724).

MG-Schartenstand und Pak-Unterstand 755 R. Jurga, A. Kędryna, "Festungsfront Oder-Warthe-Bogen. Katalog", Wydawnictwo Donjon, 2000
MG-Schartenstand und Pak-Unterstand 755 R. Jurga, A. Kędryna, „Festungsfront Oder-Warthe-Bogen. Katalog”, Wydawnictwo Donjon, 2000 [1]
Schrony typu MG-Schartenstand und Pak-Unterstand były lekkimi dwukondygnacyjnymi konstrukcjami. Dolną kondygnację wykonano z cegły klinkierowej łączonej na zaprawę z dodatkiem szkła wodnego, ściany zewnętrzne zbrojono rzadko rozmieszczonymi (co około 1m) prętami zbrojeniowymi. Kondygnacja ta pełniła funkcję socjalno-techniczną, górna kondygnacja wykonana z żelbetu w odporności C (grubość ścian zewnętrznych wynosiła 60 cm) pełniła funkcję bojową.

MG-Schartenstand und Pak-Unterstand, zdjęcie wykonane 27 lipca 1935 roku przedstawia dolną kondygnację obiektu 502 nieopodal Przetocznicy, Międzyrzecki Rejon Umocniony, Perzyk B., Miniewicz J.
MG-Schartenstand und Pak-Unterstand, zdjęcie wykonane 27 lipca 1935 roku przedstawia dolną kondygnację obiektu 502 nieopodal Przetocznicy, Międzyrzecki Rejon Umocniony, Perzyk B., Miniewicz J. [2]

Górna kondygnacja składała się z pięciu pomieszczeń, blok wejściowy (oznaczony na schemacie numerem 31), który był chroniony przez strzelnicę obrony wejścia umieszczoną za pancerzem skrzynkowym znajdującą się w wartowni pełniącej jednocześnie funkcję toalety (oznaczona na schemacie numerem 36). Kolejna izba pełniła funkcję korytarza komunikacyjnego i pomieszczenia łączności (oznaczona na schemacie numerem 42 i 51). Na wprost wejścia znajdowała się klatka schodowa prowadząca na niższą kondygnację, również to pomieszczenie pełniło podwójną funkcję. W głębi klatki schodowej na bezpiecznej dla schodzącego wysokości zamocowano dwie belki z ceowników na których wspierała się platforma tworząc w ten sposób dodatkową powierzchnię, na której magazynowano żywność. Pomiędzy drzwiami wejściowymi a wejściem na klatkę schodową, w podłodze znajdował się otwór pełniący funkcję szybkiej komunikacji pomiędzy kondygnacjami, aby ułatwić wchodzenie i schodzenie tym otworem w ścianie osadzono drabinkę klamrową (na zamieszczonym wyżej archiwalnym zdjęciu drabinka ta jest doskonale widoczna po lewej stronie kadru).
Po lewej stronie korytarza znajdowało się dwoje dwudzielnych gazoszczelnych drzwi, jedne prowadziły do garażu dla armaty przeciwpancernej Pak 26 kal. 37mm [patrz źródło 3], trudno jednakże znaleźć informację na temat tej armaty w opracowaniach. Najprawdopodobniej może chodzić o pierwszą wersję Pak produkowanej do 1933 roku pod oznaczeniem 3,7 cm TAK (Tankabwehrkanone), ta wersja charakteryzowała się drewnianymi kołami z metalową obręczą. Armata spoczywała na dwóch stalowych ceownikach wspartych z przodu na bloku betonowym stanowiącym część wjazdową do garażu, z tyłu na dwóch betonowych słupach wysokości około 60 cm. W garażu składowano równocześnie amunicję dla armaty, w tym celu wykorzystano wolną przestrzeń pod armatą. Wjazd zabezpieczała dwuskrzydłowa brama stalowa wyposażona w wyłaz ewakuacyjny i strzelnicę.
Kolejne dwudzielne drzwi znajdujące się w korytarzu komunikacyjnym prowadziły do izby bojowej dla MG08 umieszczonego za płytą 10P7 grubości 60mm, otwór strzelniczy umożliwiał prowadzenie ognia w poziomie 65 stopni, w pionie +5, – 15 stopni. Wewnątrz znajdowało się betonowe wzmocnienie, na którym umieszczano stolik i lawetę dla MG.

Na dolnej kondygnacji, krótki korytarz prowadził do przestronnej izby załogi (oznaczona na schemacie numerem 54). Izba oświetlona była światłem elektrycznym, w przypadku awarii, bądź zaniku zasilania obiekt przystosowany był do oświetlania lampami naftowymi umieszczonymi w przygotowanych do tego niszach (Lichtnische).  Izbę ogrzewano grzejnikiem elektrycznym typu Faviera, natomiast wentylację wspomagał filtrowentylator HES. Przed izbą załogi po lewej stronie korytarza znajdowało się wejście do niewielkiego pomieszczenia (oznaczone na schemacie numerem 56) gdzie znajdowało się ujęcie wody, pompa wody wraz ze zbiornikiem oraz piec, który służył do przygotowywania posiłków dla załogi. Kolejne pomieszczenie (oznaczone na schemacie numerem 49) było przeznaczone dla dowódcy. W pomieszczeniu znajdowało się przyłącze kabla telefonicznego stanowiącego fragment polowej sieci łączności, na ścianie miejsce to jest oznaczone napisem Kabel Feld – Außen. Izba dowódcy ogrzewana była grzejnikiem elektrycznym, oświetlona światłem elektrycznym, w jednej ze ścian znajdowała się nisza na lampę naftową. Na dłuższej ścianie sąsiadującej z izbą załogi znajdował się otwór dla rury głosowej, oznaczony napisem Sprachrohr.

Źródła:

  1. R. Jurga, A. Kędryna, Festungsfront Oder-Warthe-Bogen. Katalog, Boryszyn 2000
  2. B. Perzyk, J. Miniewiecz, Międzyrzecki Rejon Umocniony, Warszawa 1993
  3. R. Jurga, Fortyfikacje III Rzeszy w rysunkach przestrzennych, wydanie drugie poprawione, Czerwonak 2013

 

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *